Στέφανος Δάνδολος: Το συναρπαστικό ραντεβού ιστορίας και μυθοπλασίας

Τα βιβλία του φιγουράρουν στις πρώτες θέσεις των ευπώλητων, έχοντας δημιουργήσει πλέον ένα πιστό αναγνωστικό κοινό. Ο συγγραφέας από τη Βούλα, Στέφανος Δάνδολος, μιλά στον «Δημοσιογράφο» με αφορμή το τελευταίο του βιβλίο, Φλόγα και Άνεμος (εκδόσεις Ψυχογιός), ένα ιστορικό μυθιστόρημα σχετικά με τη θυελλώδη σχέση της θρυλικής ηθοποιού Κυβέλης με τον Γεώργιο Παπανδρέου, για τη σχέση της λογοτεχνίας με την ιστορία, τον τρόπο εργασίας του αλλά και τη φιλαναγνωσία στα νότια προάστια.

Πώς επιλέξατε το ιστορικό μυθιστόρημα ως μορφή;

Προσπαθώ μέσα από μια άλλη εποχή να ταξιδέψω τον αναγνώστη μακριά από τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στο σήμερα αλλά ταυτόχρονα να δημιουργήσω και συνάφειες με τη σημερινή εποχή. Πιστεύω ότι το καλό ιστορικό μυθιστόρημα δεν είναι απλά μια ψυχαγωγική καταφυγή σε άλλες εποχές, πρέπει σε βυθίσει στην ιστορία και ταυτόχρονα να δίνει εικόνα της εποχής μέσα στην οποία ζεις. Στην Ιστορία χωρίς Όνομα, που πραγματευόταν τη ζωή και το θάνατο της Πηνελόπης Δέλτα, αλλά και στο τελευταίο μου βιβλίο, Φλόγα και Άνεμος, προσπαθώ να ταξιδέψω τον αναγνώστη στην ιστορία αλλά να του δώσω και κάποια καθρεφτίσματα της εποχής στην οποία ζει και της ιστορίας της χώρας.

Αναφέρεστε όμως και σε πολιτικά γεγονότα και η πολιτική συνήθως διχάζει. Δεν φοβηθήκατε ποτέ ότι οι αναγνώστες ή η κριτική κάπου θα σας κατατάξουν;

Όχι, γιατί έχω αγκαλιάσει όλες τις πλευρές. Στα χρόνια της κρίσης στα βιβλία Η Χορεύτρια του διαβόλου και Όταν θα δεις τη θάλασσα, έγραψα για τον Τρικούπη και τον Δεληγιάννη και το πώς από τα δάνεια του 19ου αιώνα φτάσαμε στις πτωχεύσεις του 1932. Και αργότερα, επί εποχής ΣΥΡΙΖΑ, έγραψα ένα βιβλίο που ακουμπούσε στην αστική τάξη της ευρύτερης Δεξιάς, που ήταν για τη ζωή της Πηνελόπης Δέλτα. Και τώρα επί κυβέρνησης Νέας Δημοκρατίας γράφω ένα βιβλίο για τον Γέρο της Δημοκρατίας, τον Γεώργιο Παπανδρέου που φυσικά είναι ένα βιβλίο που δεν αφορά μόνο τους τότε ψηφοφόρους της Ενώσεως Κέντρου ή τους μετέπειτα ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, αλλά αφορά όλη τη δημοκρατική μερίδα του λαού μας που την εποχή της Χούντας απαιτούσε και ονειρευόταν δημοκρατία. Οπότε μπορεί να πει κανείς ότι ακουμπώντας όλες τις πλευρές του πολιτικού φάσματος, ούτε κάποια στεγανά έχω, ούτε βέβαια κάποιους δεύτερους στόχους προπαγάνδας. Το μόνο που ονειρεύομαι είναι να γράψω κάθε φορά ένα βιβλίο που θα ταξιδέψει τον αναγνώστη και θα του επανασυστήσει πρόσωπα που τα ξέρει μέσα από την ιστορία και τις εγκυκλοπαίδειες, αλλά θα τα δει τώρα φθαρμένα, μέσα από την ανθρώπινη υπόστασή τους, όπως ακριβώς είμαστε κι εμείς οι ίδιοι: Ανασφαλή, φοβισμένα… Δεν με ενδιαφέρει η πολιτική, αλλά ο άνθρωπος.

Το πρόσφατο μυθιστόρημα του Στέφανου Δάνδολου αναβιώνει λογοτεχνικά τη σχέση του Γεωργίου Παπανδρέου με τη μεγάλη ηθοποιό Κυβέλη

Πόση μεθοδικότητα και πόσο αυτοσχεδιασμό έχει ένα βιβλίο σας;

Δεν πιστεύω στην έμπνευση. Η συγγραφή είναι σαν μια οποιαδήποτε άλλη δουλειά, όπου δουλεύεις πολλές ώρες την ημέρα, κάθε μέρα της εβδομάδας. Ένα βιβλίο έχει περισσότερο πειθαρχία, μεθοδικότητα και υπομονή, παρά έμπνευση και παρορμητικότητα. Τα δικά μου βιβλία είναι θα έλεγα δύσκολα για να γραφτούν και εύκολα να διαβαστούν. Απαιτούν συνήθως 2-3 χρόνια εργασίας λόγω της έρευνας και ιδιαίτερη πειθαρχία. Πηγαίνω βήμα βήμα, όπως ένας γλύπτης. Ζηλεύω τους συγγραφείς που λένε ότι είναι ευτυχισμένοι με το γράψιμο, γιατί δεν μπορώ να πω ότι όταν γράφω διασκεδάζω ή ψυχαγωγούμαι, είναι μια δουλειά επίμονη και επίπονη. Όταν ξεκινήσω ένα μυθιστόρημα θα ταχθώ 100% σε αυτό. Περισσότερη σημασία έχει ο μόχθος λοιπόν, παρά το ταλέντο. Δεν σου έρχεται μία ιδέα να γράψεις. Παλεύεις με μια λευκή σελίδα κάθε μέρα και μπορεί να στάξεις 50 λέξεις, μπορεί 300 και την επόμενη μέρα αυτές να αναιρεθούν και να προσπαθήσεις για κάτι καλύτερο.

Διαβάζετε e-book ή είστε πιστός του χαρτιού;

Εγώ όχι, διαβάζει η σύζυγός μου ebook εδώ και πολλά χρόνια. Καταλαβαίνω ότι είναι μια ευκολία, είναι κάτι εύχρηστο. Φυσικά θα παίξει μεγάλο ρόλο στο μέλλον, αλλά νομίζω ότι εμείς, τα παιδιά μας και τα εγγόνια μας θα συνεχίσουμε να έχουμε το χαρτί στη ζωή μας. Δεν ξέρω αν οι εφημερίδες και τα περιοδικά συνεχίσουν να υπάρχουν, εγώ όμως το ελπίζω. Έχουμε ανάγκη τη μυρωδιά του μελανιού, εγώ δεν μπορώ να ζήσω χωρίς αυτήν, δεν μπορώ να διαβάσω τίποτα αν δεν έχω το εξώφυλλο, κάτι απτό στα χέρια να μυρίσω, να σημειώσω. Το μέλλον όμως ανήκει στο ηλεκτρονικό χαρτί.

Η περιοχή μας πιστεύετε ότι αγαπά το διάβασμα;

Είμαστε πολύ τυχεροί γιατί έχουμε πολλά και πολύ ωραία βιβλιοπωλεία. Ξεκινώντας από Ελληνικό και φτάνοντας στη Βάρκιζα, αν αθροίσει κανείς πόσα βιβλιοπωλεία υπάρχουν και λάβει υπόψη του πώς είναι, θα δει ότι έχουμε υψηλό επίπεδο προσφοράς λογοτεχνίας, κάτι που θεωρώ ότι δεν θα υπήρχε αν ο κόσμος δεν ανταποκρινόταν. Ναι μεν οι Έλληνες δεν διαβάζουν πια όσο διάβαζαν πριν από 15 χρόνια, η κρίση της δεκαετίας του ’10 χτύπησε το βιβλίο, όμως τον τελευταίο χρόνο έχει αρχίσει και βελτιώνεται η κατάσταση. Νομίζω ότι βρισκόμαστε σε μια περιοχή που διαβάζει και που πάντα διάβαζε.