Η Σπάρτη του Πέτρου Δούκα

Μια εμπεριστατωμένη και πολύ καλά θεμελιωμένη σε αρχαία παραθέματα μελέτη για τη δημοκρατία της Σπάρτης εξέδωσε ο Δήμαρχος της πόλης από το 2019 και πρώην υπουργός Πέτρος Δούκας. Ο τόμος Σπάρτη – η πρώτη δημοκρατία που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ψυχογιός δεν είναι μια γενική ιστορική πραγματεία για τις τέχνες και τα γράμματα των αρχαίων Λακεδαιμονίων, αλλά μια πραγματεία επικεντρωμένη στην πολιτική λειτουργία της αρχαίας Σπάρτης, ως μιας από τις κορυφαίες μορφές των αρχαίων δημοκρατιών.

Ο συγγραφέας καταπιάνεται εξαντλητικά με μια σειρά από πολιτειακά και λειτουργικά ζητήματα στη ζωή των αρχαίων Σπαρτιατών βασισμένος στις αρχαίες πηγές τις οποίες συνθέτει με έναν μοναδικό και πρωτότυπο τρόπο, για να τεκμηριώσει το κεντρικό του επιχείρημα ότι δηλαδή το πολίτευμα της Σπάρτης ήταν μοναδικό στην ιστορία και ότι η Σπάρτη προηγήθηκε της Αθήνας στην εισαγωγή δημοκρατικών θεσμών. «Η Σπάρτη ήταν η πρώτη όχι απλώς συνταγματική μοναρχία, αλλά και ίσως η πρώτη συνταγματική ρεπουμπλικανικού τύπου δημοκρατία στην ιστορία της ανθρωπότητας», όπως υποστηρίζει, με το σκεπτικό ότι εκεί θεσπίστηκαν πρώτη φορά τόσο λεπτομερείς διατάξεις για τη λειτουργία της πολιτείας.

Το βιβλίο εξετάζει μεταξύ πολλών άλλων την προϊστορία της περιοχής, τη συμβολή του Λυκούργου στη θέσμιση της πόλης κράτους, την πρωτότυπη «συνταγή» της διπλής βασιλείας (που την ονομάζει συνταγματική μοναρχία), τους θεσμούς της Γερουσίας, της Απέλλας και των εφόρων, τη θέση των γυναικών και των ειλώτων.

Η γλώσσα του βιβλίου το κατατάσσει στα έργα εκλαϊκευμένης επιστήμης, καθώς ο συγγραφέας πολύ συνειδητά προφανώς αποφεύγει το ακαδημαϊκό ύφος και απευθύνεται στον αναγνώστη πολύ άμεσα και χωρίς τις συμβάσεις που καλλιεργούν απόσταση.